

در روایتی از رسول مکرم اسلام صلی الله علیه و آله وسلم خطاب به ابن مسعود چنین آمده است:
يَا بنَ مَسعودٍ، سَيَأتي مِن بَعدي أقوامٌ يَأكُلونَ طَيِّباتِ الطَّعامِ وألوانَها، ويَركَبونَ الدَّوابَّ، ويَتَزَيَّنونَ بِزينَةِ المَرأَةِ لِزَوجِها، ويَتَبَرَّجونَ تَبَرُّجَ النِّساءِ، وزِيُّهُم مِثلُ زِيِّ المُلوكِ الجَبابِرَةِ، هُم مُنافِقو هذِهِ الامَّةِ في آخِرِ الزَّمانِ، شارِبُو القَهَواتِ، لاعِبونَ بِالكِعابِ، راكِبُو الشَّهَواتِ، تارِكُو الجَماعاتِ، راقِدونَ عَنِ العَتَماتِ، مُفَرِّطونَ فِي الغَدَواتِ؛ يَقولُ اللَّهُ تَعالى: «فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ وَ اتَّبَعُوا الشَّهَواتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا».(مریم/59)

الكافي عن عبد الرحمن بن الحجّاج: بَعَثَ إلَيَّ أبو الحَسَنِ موسى عليه السلام بِوَصِيَّةِ أميرِ المُؤمِنينَ عليه السلام وهِيَ: بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحيمِ، هذا ما أوصى بِهِ عَلِيُّ بنُ أبي طالِبٍ، أوصى أنَّهُ يَشهَدُ أن لا إلهَ إلَا اللّهُ وَحدَهُ لا شَريكَ لَهُ، و أنَّ مُحَمَّدا عَبدُهُ ورَسولُهُ، أرسَلَهُ بِالهُدى ودينِ الحَقِّ لِيُظهِرَهُ عَلَى الدّينِ كُلِّهِ ولَو كَرِهَ المُشرِكونَ، صَلَّى اللّهُ عَلَيهِ وآلِهِ. ثُمَّ إنَّ صَلاتي ونُسُكي ومَحيايَ ومَماتي للّهِ رَبِّ العالَمينَ لا شَريكَ لَهُ، وبِذلِكَ امِرتُ و أنَا مِنَ المُسلِمينَ.
ثُمَّ إنّي اوصيكَ يا حَسَنُ وجَميعَ أهلِ بَيتي ووُلدي ومَن بَلَغَهُ كِتابي بِتَقوَى اللّهِ رَبِّكُم ولا تَموتُنَّ إلّا و أنتُم مُسلِمونَ، وَاعتَصِموا بِحَبلِ اللّهِ جَميعا ولا تَفَرَّقوا، فَإِنّي سَمِعتُ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله يَقولُ: «صَلاحُ ذاتِ البَينِ أفضَلُ مِن عامَّةِ الصَّلاةِ وَالصِّيامِ» و أنَّ المُبيرَةَ الحالِقَةَ لِلدّينِ فَسادُ ذاتِ البَينِ، ولا قُوَّةَ إلّا بِاللّهِ العَلِيِّ العَظيمِ، انظُروا ذَوي أرحامِكُم فَصِلوهُم يُهَوِّنُ اللّهُ عَلَيكُمُ الحِسابَ.
اللّهَ اللّهَ فِي الأَيتامِ؛ فَلا تُغِبّوا أفواهَهُم، ولا يَضيعوا بِحَضرَتِكُم؛ فَقَد سَمِعتُ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله يَقولُ: مَن عالَ يَتيما حَتّى يَستَغنِيَ أوجَبَ اللّهُ عَزَّ وجَلَّ لَهُ بِذلِكَ الجَنَّةَ، كَما أوجَبَ لِاكِلِ مالِ اليَتيمِ النّارَ.
اللّهَ اللّهَ فِي القُرآنِ؛ فَلا يَسبِقُكُم إلَى العَمَلِ بِهِ أحَدٌ غَيرُكُم.
اللّهَ اللّهَ في جيرانِكُم؛ فَإِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه و آله أوصى بِهِم، وما زالَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله يوصي بِهِم حَتّى ظَنَنّا أنَّهُ سَيُوَرِّثُهُم.
اللّهَ اللّهَ في بَيتِ رَبِّكُم؛ فَلا يَخلو مِنكُم ما بَقيتُم؛ فَإِنَّهُ إن تُرِكَ لَم تُناظَروا، و أدنى ما يَرجِعُ بِهِ مَن أمَّهُ أن يُغفَرَ لَهُ ما سَلَفَ.
اللّهَ اللّهَ فِي الصَّلاةِ؛ فَإِنَّها خَيرُ العَمَلِ، إنَّها عَمودُ دينِكُم.
اللّهَ اللّهَ فِي الزَّكاةِ؛ فَإِنَّها تُطفِئُ غَضَبَ رَبِّكُم.
اللّهَ اللّهَ في شَهرِ رَمَضانَ؛ فَإِنَّ صِيامَهُ جُنَّةٌ مِنَ النّارِ.
اللّهَ اللّهَ فِي الفُقرَاءِ وَالمَساكينَ؛ فَشارِكوهُم في مَعايِشِكُم.
اللّهَ اللّهَ فِي الجِهادِ بِأموالِكُم و أنفُسِكُم و ألسِنَتِكُم؛ فَإِنَّما يُجاهِدُ رَجُلانِ: إمامٌ هُدى، أو مُطيعٌ لَهُ مُقتَدٍ بِهُداهُ.
اللّهَ اللّهَ في ذُرِّيَّةِ نَبِيِّكُم؛ فَلا يُظلَمُنَّ بِحَضرَتِكُم وبَينَ ظَهرانيكُم و أنتُم تَقدِرونَ عَلَى الدَّفعِ عَنهُم.
اللّهَ اللّهَ في أصحابِ نَبِيِّكُمُ الَّذينَ لَم يُحدِثوا حَدَثا ولَم يُؤووا مُحدِثا؛ فَإِنَّ رَسولَ اللّهِ صلى الله عليه و آله أوصى بِهِم، ولَعنَ المُحدِثَ مِنهُم ومِن غَيرِهِم، وَالمُؤوي لِلمُحدِثِ.
اللّهَ اللّهَ فِي النِّساءِ وفيما مَلَكَت أيمانُكُم؛ فَإِنَّ آخِرَ ماتَكَلَّمَ بِهِ نَبِيُّكُم عليه السلام أن قالَ: اوصيكُم بِالضَّعيفَينِ: النِّساءِ، وما مَلَكَت أيمانُكُم.
الصَّلاةَ الصَّلاةَ الصَّلاةَ، لا تَخافوا فِي اللّهِ لَومَةَ لائِمٍ، يَكفِكُمُ اللّهُ مَن آذاكُم وبَغى عَلَيكُم، قولوا لِلنّاسِ حُسنا كَما أمَرَكُمُ اللّهُ عَزَّ وجَلَّ، ولا تَترُكُوا الأَمرَ بِالمَعروفِ
وَالنَّهيَ عَنِ المُنكَرِ فَيُوَلِّيَ اللّهُ أمرَكُم شِرارَكُم ثُمَّ تَدعونَ فَلا يُستَجابُ لَكُم عَلَيهِم، وعَلَيكُم يا بَنِيَّ بِالتَّواصُلِ وَالتَّباذُلِ وَالتَّبارِّ، وإيّاكُم وَالتَّقاطُعَ وَالتَّدابُرَ وَالتَّفَرُّقَ، «وَ تَعاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَ التَّقْوى وَ لا تَعاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَ الْعُدْوانِ وَ اتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقابِ»(مائده/2)، حَفِظَكُمُ اللّهُ مِن أهلِ بَيتٍ، وحَفِظَ فيكُم نَبِيِّكُم، أستَودَعُكُمُ اللّهَ و أقرَأُ عَلَيكُمُ السَّلامَ ورَحمَةَ اللّهِ وبَرَكاتِهِ.
ترجمه:
الكافى به نقل از عبد الرحمن بن حجّاج: امام موسى بن جعفر عليهما السلام وصيت امير مؤمنان را برايم فرستاد و آن، چنين بود:
«به نام خداوند بخشنده مهربان. اين چيزى است كه على بن ابى طالب وصيّت كرده است. وصيّت كرده است كه گواهى مى دهد جز خداى يكتا معبودى نيست و شريكى ندارد و اينكه محمّد صلى الله عليه و آله بنده و فرستاده اوست. او را به هدايت و آيين حق فرستاد، تا او را بر همه دينها غالب سازد، هرچند مشركان خوش نداشته باشند. درود خدا بر او و خاندانش! سپس، همانا نماز و عبادت و حيات و مرگم براى خداوند، پروردگار جهانيان است، شريكى ندارد، به اين فرمان يافته ام و من از مسلمانانم.
سپس اى حسن تو را و همه خانواده و فرزندانم را و هركس را كه اين نامه ام به او برسد، سفارش مى كنم به تقواى الهى و اينكه جز به مسلمانى نميريد، همگى به ريسمان الهى چنگ بزنيد و پراكنده نشويد. همانا از پيامبر خدا شنيدم كه مى فرمود:" آشتى دادن ميان افراد، از همه نماز و روزه، برتر است" و آنچه نابود كننده و زداينده دين است، تباهى (و اختلاف) ميان افراد است. لا قوّة إلّا باللّه العلىّ العظيم! به بستگانتان بنگريد، به آنان نيكى كنيد، تا خداوندْ حساب شما را آسان بگيرد.
خداى را، خداى را، درباره يتيمان! مبادا دهانشان را گاهى سير نگه داريد و گاه گرسنه بداريد و در حضور شما تباه شوند. از پبامبر خدا شنيدم كه مى فرمود:" هركس يتيمى را سرپرستى كند تا به بى نيازى برسد، به خاطر اين عمل، خداوندْ بهشت را بر او واجب مى كند، همانگونه كه براى خورنده مال يتيم، آتش را واجب كرده است".
خداى را، خداى را درباره قرآن! مبادا كسى جز شما در عمل به آن بر شما پيشى بگيرد.
خداى را، خداى را درباره همسايگانتان! همانا پيامبر صلى الله عليه و آله نسبت به آنان سفارش كرد و پيوسته پيامبر خدا نسبت به آنان سفارش مى كرد، تا حدّى كه پنداشتيم آنان را از ارثبَران قرار مى دهد.
خداى را، خداى را، درباره خانه پروردگارتان! تا هستيد، مبادا از شما خالى بماند؛ چرا كه اگر وا گذاشته شود، [از عذاب الهى] مهلت داده نمى شويد. هركس كه آهنگ خانه خدا كند، كمترين بهره اى كه مى برد، اين است كه گناهان گذشته اش آمرزيده مى شود.
خداى را، خداى را درباره نماز، كه بهترين كار است و ستون دين شماست!
خداى را، خداى را، درباره زكات، كه خشم پروردگارتان را فرو مى نشاند!
خداى را، خداى را درباره ماه رمضان، كه روزه گرفتن در آن، سپرى در مقابل آتش است!
خداى را، خداى را درباره فقيران و بينوايان! آنان را در زندگى هاى خودتان شريك كنيد.
خداى را، خداى را درباره جهاد با اموال و جانها و زبانهايتان! همانا دو كس جهاد مى كند: پيشواى هدايتگر، يا فرمانبرى كه به هدايت او اقتدا مى كند.
خداى را، خداى را درباره دودمان و نسل پيامبرتان! مبادا در حضور شما و ميان شما ستم ببينند، در حالى كه شما مى توانيد از آنان دفاع كنيد.
خداى را، خداى را، درباره ياران پيامبرتان! آنان كه نه بدعتى گذاشتند، نه بدعت گذارى را پناه دادند. همانا پيامبر خدا نسبت به آنان سفارش كرد و بدعتگذار را، چه از آنان و چه از ديگران و نيز پناه دهنده به بدعتگذار را لعنت كرد.
خداى را، خداى را درباره زنان و كنيزانتان! آخرين سخنى كه پيامبرتان گفت اين بود كه:" شما را نسبت به دو گروه ناتوان سفارش مى كنم: زنان و كنيزانتان".
نماز، نماز، نماز! در راه خدا از ملامت هيچ ملامتگرى نترسيد. هر كه شما را بيازارد و بر شما تجاوز كند، خداوندْ مدافع شماست. آن گونه كه خداى متعال فرمانتان داده
است، به مردمْ نيكو بگوييد، امر به معروف و نهى از منكر را رها نكنيد كه خداوندْ بدانِ شما را بر كارتان مسلّط سازد، آن گاه دعا كنيد و دعايتان عليه آنان مستجاب نشود.
فرزندانم! بر شما باد نيكى و بذل و بخشش به يكديگر. بپرهيزيد از قطع رابطه و پشت به هم كردن و تفرقه! «و بر نيكى و تقوا يكديگر را يارى كنيد و بر گناه و تجاوز همديگر را يارى نكنيد و از خدا پروا كنيد كه خداوند، سختكيفر است».
شما اهل بيت را خداوند حفظ كند و پيامبرتان را نيز درباره [رفتار و كردار] شما حفظ كند. شما را به خدا مى سپارم و سلام و رحمت و بركات الهى را بر شما مى خواهم».
منبع:
دانش نامه امير المومنين «عليه السلام» بر پايه قرآن، حديث و تاريخ، ج7، ص: 352

در این مطلب، 17 حدیث از رسول اکرم صلی الله علیه و آله وسلم در مورد اطعام، تقدیم میگردد. امیدوارم فرهنگ اطعام و به ویژه اطعام نیازمند برای جلب رضای خداوند متعال، در جامعه نهادینه شود.
1) أحبّ الأعمال إلى اللَّه من أطعم من جوع أو دفع عنه مغرما أو كشف عنه كربا
بهترين كارها در پيش خدا آنست كه بينوائى را سير كنند، يا قرض او را بپردازند يا زحمتى را از او دفع نمايند.

1) إذا أراد اللَّه بأهل بيت خيرا فقّههم في الدّين و وقّر صغيرهم كبيرهم و رزقهم الرّفق في معيشتهم و القصد في نفقاتهم و بصّرهم عيوبهم فيتوبوا منها و إذا أراد بهم غير ذلك تركهم هملا.
وقتى خداوند براى مردم خانه اى نيكى خواهد آنان را در كار دين دانا سازد و خردسالانشان سال خوردگانشان را محترم دارند.
مدارا در معيشت و اعتدال در خرج را نصيب آنها سازد و عيوبشان را بآنها بنماياند تا از آن باز گردند.
ادامه مطلب: اعتدال در کلام رسول اکرم صلی الله علیه و آله وسلم

1) أشرف الإيمان أن يأمنك النّاس و أشرف الإسلام أن يسلم النّاس من لسانك و يدك.
بهترين ايمان آنست كه مردم از تو در امان باشند و بهترين اسلام آنست كه مردم از دست و زبان تو بسلامت مانند.
2) أفلح من هدى إلى الإسلام و كان عيشه كفافا و قنع به.
هر كه باسلام راهبر شده و لوازم زندگى بقدر رفع حاجت دارد و بدان قناعت كند رستگار شده است
3) إنّ الإسلام بدا غريبا و سيعود غريبا كما بدا فطوبى للغرباء.
رسولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله: إذا غَضِبَ اللَّهُ عَلى امَّةٍ ولَم يُنزِل بِهَا العَذابَ، غَلَت أسعارُها، وقَصُرَت أعمارُها، ولَم تَربَح تُجّارُها، ولَم تَزكُ ثِمارُها، ولَم تَغزُر أنهارُها، وحُبِسَ عَنها أمطارُها، وسُلِّطَ عَلَيها شِرارُها.
ترجمه:
هر گاه خداوند بر امّتى خشم گيرد و بر آن عذاب نازل نكند، قيمتها در آن بالا مى رود، آبادانى اش كاهش مى يابد، بازرگانانش سود نمى برند، ميوه هايش رشد نمى كنند، جوى هايش پُر آب نمى گردند، باران بر آن فرو نمى بارد، و بَدانش بر آن سلطه مى يابند.
الكافي (ط - دارالحديث)، ج10، ص: 553
و آن حضرت فرمود: كسى كه كلمه «نمى دانم» را از دست بگذارد تير هلاكت بر مواضع حساس كشتنى اش نشيند.
منبع: نهج البلاغه، ترجمه انصاریان، حکمت 85
شبی یک ساعت دعا بخوانید. اگر حال دعا نداشتید باز هم خلوت با خدا را ترک نکنید. در بیداری سحر و ثلث آخر شب آثار عجیبی است. هر چیزی را که از خدا بخواهی از گدایی سحرها میتوان حاصل نمود. از گدایی سحرها کوتاهی نکنید که هرچه هست در آن است.
شیخ جعفر مجتهدی
پایگاه فرهنگی - مذهبی ازکی 1392 ©
کپی برداری از مطالب، با ذکر منبع مجاز میباشد
طراحی و پشتیبانی: آتروپات وب